Serkan Aydın

"Fikrinle Yüzleşebilir Misin?" Terzi Fikri

2026.09.06 00:00

Güncelleme: 20.09.2026 16:05

2368

12 kişi oy kullandı

Paylaş:

Bir halkın hafızası, bir insanın hikâyesinde saklıdır.

"Fikrinle Yüzleşebilir Misin?" Terzi Fikrî

"Bir halkın hafızası, bir insanın hikâyesinde saklıdır."

Sevgili Tiyatronline.com okurlarım yeni yazımda sizlerle " Karadeniz'de Fatsa’nın unutulmayan belediye başkanı Fikri Sönmez’in sahneye uyarlanan hikayesini anlatmaya çalışacağım.

"Bir gün filizlenecek, büyüyecek, herkese umut olacak bir tohum."

Can Yücel’in Terzi Fikri için Yazdığı Şiir;

Terzi Fikri öyle bir giysi dikti ki Fatsa'ya

O Gürcü öyle bir gürledi ki arkadaşlarıyla

Noktalar, noktalı virgüller, askeri operasyonlar

Kimseler çıkaramaz Fatsa'nın sırtından!

Emek hakkının sımsıcak çıplaklığını.

"Fikrinle Yüzleşebilir Misin?"

2026-2027 Tiyatro sezonunda, İkiziz Prodüksiyon tarafından sahneye konulan " Terzi Fikrî" Şirin İnci’nin kaleminden sahneye uyarlanıp yazılmış ve yönetilmiş. Dramaturji Özge Ökten Yılmaz yapmış, Cevahir Önder ve Hüseyin Önder büyük bir risk.alarak ruh üflemis"Terzi Fikri" ye,. Türkiye’nin yakın tarihine iz bırakan isimlerden Fikri Sönmez’in hikâyesi " Terzi Fikrî " 22 Eylül Salı 20:30'da Trump Sahne de Prömiyer yapıyor.

"Bak… Daha az önce çamurdu buralar. Şimdi tertemiz."

İkiziz Prodüksiyon'nun daha önce sahneye koyduğu iki oyunla seyircinin karşısına çıkan Hüseyin Önder ve Cevahir Önder, “Terzi Fikri” ile bu kez Türkiye’nin hafızasında derin iz bırakan bir dönemi ve bir insan hikâyesini sahneye taşıyor.

Sadece bir dönemin politik atmosferini değil, aynı zamanda insana, vicdana, dayanışmaya ve birlikte değişebilme umuduna dair güçlü bir yüzleşmeyi de seyirciyle buluşturuyor.

Bir insan, inandığı fikir ve değerler uğruna nelerden vazgeçebilir? Ailesinden, sevdiklerinden, özgürlüğünden… Peki ya kendinden? Bir terzi dükkânında başlayan ve bir kentin kaderine dokunan gerçek bir hikâye…

"Bazı insanlar ölür, bazı fikirler yaşamaya devam eder. "

Halkın kendisine verdiği isimle "Terzi Fikri olan Fikri Sönmez. Aynı zamanda bir eş ve bir baba… Ve inandıkları uğruna hayatının yönünü değiştiren bir adam.

Sıkıntılı bir süreçte Türkiye'nin yaşadığı sıkıntıların oluşturduğu ortak temel, Fatsa’nın sokaklarından cezaevinin sessizliğine uzanan yolculuğunda; verdiği kararlar, geride bıraktıkları, özlemleri ve ödediği bedeller birer birer karşısına çıkıyor. Ama bu kez karşısında onu yargılayan hiç kimse yok.

"Bir gün herkes kendi vicdanıyla yüzleşir."

İnsanın tek kaçamadığı kişi kendisi, kendini sorgulayan benliğidir. Tam bir alacakaranlık kuşağı aslında. Geçmişin kapıları açıldıkça Terzi Fikri yalnızca yaşadıklarıyla değil, kendi seçimleri ve inandıklarıyla da yüzleşmek zorunda kalır. Çünkü insan bazen en zor hesabı başkalarıyla değil, kendi vicdanıyla Kendisiyle yüzleştiği o anda görür tüm gerçeği. Bir insan, bütün hayatını adadığı fikirle bir gün karşı karşıya kaldığı takdirde ne yapar?

TERZİ FİKRİ; Bir insanın, bir fikrin ve ödenen bedellerin hikâyesi.

" İnsan bir kere yanındakine güvenince yol da kısalıyor."

Fatsa’nın unutulmayan belediye başkanı Fikri Sönmez’in yaşamından ve onu tanıyan insanların anlatılarından ilhamla hazırlanan oyun, seyirciyi bir siyasi figürün ötesinde; anlaşılmaya çalışan bir insanın iç dünyasına davet ediyor.

“Terzi Fikri”, geçmişin gölgesinde kalan bir dönemi yeniden hatırlatırken, bugün hâlâ cevabı aranan soruları da sahnenin merkezine bırakıyor:

Bir insan fikirleri uğruna neyi göze alır?

Ve insan, kendi fikriyle gerçekten yüzleşebilir mi?

Minimal sahne dili, dönem atmosferini taşıyan güçlü görsel dünyası ve insan merkezli anlatımıyla dikkat çeken oyun, tiyatronun tanıklığında hafızayı yeniden canlandırmayı hedefliyor.

Çünkü bazı insanlar yalnızca yaşadıkları döneme değil, yıllar sonrasına da iz bırakır.

"Ben ne yaptıysam halkım için, halkımla birlikte yaptım."

FİKRİ SÖNMEZ KİMDİR?

Fikri Sönmez, 1938’de Ordu’nun Fatsa ilçesine bağlı Kabakdağı köyünde doğdu. Yoksul bir çocukluk geçirdi. İlkokul sonrası bir terzinin yanında çırak olarak çalışmaya başladı.

1960’larla birlikte Türkiye İşçi Partisi’ne üye oldu ve aktif siyasete başladı. TİP’in Fatsa’daki örgütlenmesi için çalıştı.

Dev-Genç’le birlikte 6. Filo’ya karşı eylemlerde yer aldı. 1972’de THKP-C davasından yargılandı. Mahir Çayan ve yoldaşlarının Maltepe Askeri Cezaevi’nden kaçışı sonrası Karadeniz’e geçmelerine yardımcı olmakla suçlandı. 2 yıl kadar tutuklu yargılandıktan sonra 1974’te afla serbest kaldı.

Karadeniz bölgesindeki emekçilerin ve köylülerin içerisinde mücadele yürüttü. 1978-79’da “Fındıkta sömürüye son” mitinglerini örgütleyen isimlerden biri oldu.

1979’da Fatsa’da, CHP, AP ve MSP’nin iki katı oy alarak bağımsız belediye başkanı seçildi. Fatsa’yı halk komiteleriyle yönetmeye başladı. Komitelerle birlikte “Çamura son kampanyası, “Fatsa Halk Kültür Şenliği” gibi etkinlikler düzenledi. İlçede yol, su, kanalizasyon gibi sorunların halkın katılımıyla çözülmesi için adımlar attı. Geniş köylü kitlesinin katıldığı fındık mitingleri hayata geçirildi. (1)

"Varsın devletin defterine yazılan tek suçumuz da bu olsun."

NOKTA OPERASYONU;

1980 Mayıs-Temmuz ayları arasında 50’nin üzerinde kişinin katledildiği Çorum Katliamı sırasında dönemin Başbakanı Süleyman Demirel, tarafından “Çorum’u bırakın Fatsa’ya bakın” ifadeleriyle hedef gösterildi.

Operasyon öncesi CHP, MSP, AP ilçe başkanlarının ortak basın açıklaması yaparak “Fatsa’da operasyon yapılacak bir şey yok. Huzur içindeyiz” sözleri yeterli olmadı.

Vali Reşat Akkaya’nın Ordu’ya atanmasıyla birlikte 11 Temmuz 1980’de başlatılan “Nokta operasyonu” ile gözaltına alındı.

Hürriyet, operasyondan 2 gün önce “Fatsa’ya nokta operasyonu” başlığıyla harekatı duyurdu.

TSK, ilçeye hücumbotlarla denizden baskın gerçekleştirdi. Harekata bir mekanize piyade taburu, üç jandarma komando birliği, il alay komutanlığı takviye birlikler, polis ve Vali Akkaya’nın kontrolündeki ülkücü militanlar katıldı.

Sönmez'in askeri operasyonla görevine son verildi.

"Sen en son ne zaman bu kadar insanı bir arada gülerken gördün?"

Bundan birkaç ay sonra gerçekleşen darbe koşulları altında cezaevinde tutulan ve işkence gören ‘Terzi Fikri’, 4 Mayıs 1985 günü, yalnızca 47 yaşındayken kalp krizi geçirerek yaşamını yitirdi.

Kısa sürede yaptıklarıyla halkın büyük teveccühünü kazanan ve Türkiye çapında yankı uyandıran Sönmez öncülüğünde Fatsa, bir sosyalist yerel yönetim deneyimi olarak bugüne değin birçok araştırmaya konu oldu. (2)

"Bazı insanlar ölür, bazı fikirler yaşamaya devam eder. Bir halkın hafızası, bir insanın hikâyesinde saklıdır.Bir gün herkes kendi vicdanıyla yüzleşir."

Sevgili okurlar, Terzi Fikri'nin hümanist taraflarını ve verdiği mücadelede iki insanı kucaklayan degerlerini sizlerde yakından izlemek hissetmek.isterseniz aşağıda ki oyun takvimine bakarak yerinizi hemen almanızı tavsiye ederim. Bir sonra ki yazımda görüşmek üzere sevgiyle kalın.