Ege Tiyatrolar Birliği 2026 Dünya Tiyatro Günü Bildirisi

Tiyatro Umay’ın kurucusu ve Ege Tiyatrolar Birliği Genel Sekreteri olan Gedikoğlu’nun kaleme aldığı bildiri; günümüz dünyasında yaşanan savaşlar, toplumsal kırılmalar ve ekonomik zorluklar ekseninde tiyatronun ve sanatın konumunu sorgulayan güçlü bir metin olarak dikkat çekiyor.

Bildiride, tiyatronun yalnızca bir sahne sanatı olmanın ötesinde, insanın insanla kurduğu en yalın temas alanlarından biri olduğu vurgulanırken; özellikle son yıllarda artan maliyetler, kapanan sahneler ve hem sanatçının hem de seyircinin içinde bulunduğu geçim kaygısının tiyatro üzerindeki etkilerine dikkat çekiliyor.

Tarihin en zor dönemlerinde bile — savaşlar sırasında sığınaklarda oynanan oyunlar örneğinde olduğu gibi — tiyatronun varlığını sürdürdüğüne işaret eden metin, bugün tiyatronun yalnızca ayakta kalmakla yetinmemesi, aynı zamanda söyleyecek sözünü koruması gerektiğini vurguluyor.

Gedikoğlu’nun kaleme aldığı bildiri, hem güncel sorunlara temas eden hem de tiyatronun özüne dair güçlü bir hatırlatma yapan yapısıyla öne çıkıyor.

27 Mart Dünya Tiyatro Günü Bildirisi – 2026

Bugün sahneler açılıyor, ışıklar yanıyor, perdeler aralanıyor. Ama başka yerlerde hayatlar kararıyor; savaşlar sürüyor, çocuklar ölüyor. Ve biz, bu gerçeklerin ortasında tiyatrodan söz ediyoruz.

Çünkü tiyatro, hayatın sustuğu yerde konuşmak için vardır; görmezden gelineni görünür kılmak, duyulmayanı duyurmak için. Sığınaklarda bile insanlar tiyatro oynadı; karanlıkta bile bir ışık vardı. Sanat, en zor anlarda bile insanın nefesidir.

Ama bugün kendimize sormamız gerekiyor: Tiyatro gerçekten konuşuyor mu, yoksa sadece ayakta kalmaya mı çalışıyor? Ülkemizin birçok yerinde sahneler birer birer kapanıyor, salonlar susuyor, ışıklar artık yanmıyor. Artan giderler, yüksek kiralar, vergiler ve hepimizin içinde olduğu geçim kaygısı… Seyirci de zorlanıyor, sanatçı da.

Ve bu durum fark etmeden zincirleme etkiliyor: daha az seyirci, daha az oyun, daha az temas, daha az tiyatro. Oysa tiyatro tam da bu temasla var olur. Hepimiz; sahnede olanlar, yazanlar, yönetenler ve izleyenler… bu zincirin içinde sorumluyuz.

Tiyatroyu sadece ayakta tutmak yetmez; onu hissedilen, düşünülen, tartışılan bir alan haline getirmek zorundayız. Çünkü tiyatro, insanın insana dokunduğu en yalın yerdir. Ve bugün, buna her zamankinden daha fazla ihtiyacımız var.

Bu 27 Mart’ta, sahnede çıkan her sözün, kurulan her cümlenin, atılan her adımın gerçekle bağını unutmamasını diliyorum.

Tiyatro sustuğunda, sadece sahne değil, insan da eksilir.

Rıza Gedikoğlu
Tiyatro Umay Kurucu – Yönetmen
Çocuk Gelişimci Yaratıcı Drama Lideri
Ege Tiyatrolar Birliği Genel Sekreteri