MAKALELER

Yağmurcu - Bakırköy Belediye Tiyatrosu

2009.10.01 00:00
| | |
627

Sizce Nasıl?
Bakırköy Belediye Tiyatroları, 2008-2009 sezonunda 1950'de Amerikalı yazar Richard Nash (1913–2000) tarafından yazılan, İrfan Şahinbaş'ın dilimize çevirdiği...


METNİN ANLAMINI ANLAMLANDIRAMAYAN BİR OYUN: "YAĞMURCU"...
 
Bakırköy Belediye Tiyatroları, 2008-2009 sezonunda 1950'de Amerikalı yazar Richard Nash (1913–2000) tarafından yazılan, İrfan Şahinbaş’ın dilimize çevirdiği, yazıldığı günden bugüne kırktan fazla dile çevrilerek çok kez sahnelenmiş, hatta bir tiyatro klasiği olarak da tanımlanan “Yağmurcu/The Rainmaker” adlı oyunu sahneledi.
 
Amerika’nın batı bölgesindeki Kansas eyaletinde 1913 yılında kurak bir taşra kasabasında geçen ‘Yağmurcu’, evde kalmış Lizze Curry’nin (Defne Şener Günay) koca bulma beklentisiyle gittiği, fakat hüsranla sonuçlanan kuzenlerini ziyaretten dönüşüyle başlıyor. Lizzie’nin babası (Münir Akça) ve kardeşleri Noah (Ali Kil) ile Jim (Alican Yücesoy) ile birlikte yaşadığı çiftlik, aniden kendini gösteren yıkıcı bir kuraklığa rağmen ayakta kalmaya çalışmaktadır. Kuraklık öncesi ailenin en önemli sorunlarından biri olan Lizzie’nin evliliği bir anda unutulur. Ailenin en önemli konusu yok olmaya yüz tutan çiftlikleri için duydukları endişe oluverir. Tüm bunlar yaşanırken uzaklardan, Bill Starbuck (Ragıp Savaş) adında biri çiftliğe gelir. Yağmur yağdıracağının sözünü veren bu cazibeli dolandırıcının gelişi, Lizzie’nin kendisini yepyeni bir biçimde görmesini sağlayacaktır.
 
"Yağmurcu” 1953 yılında televizyona da uyarlanmış, 1956 yılında yazarın senaryosunu yazdığı şekliyle Joseph Anthony tarafından sinemaya da aktarılmış, başrolleri Burt Lancaster, Katherine Hepburn, Lloyd Bridges paylaşmış. Eserin Broadway'de “110 in the Shade” adıyla sahnelendiği de bilinmekte. Bilinmeyen gerçek şu ki, Bakırköy Belediye Tiyatroları bu eseri acaba hangi amaçla sahnelediği.
 
Amacı bilemem, Kadriye Kenter ile Müşfik Kenter oyunu almışlar, repertuvar kurulundan geçirmişler ve yönetmişler. Kenterleri, özellikle de Müşfik Hoca’yı eleştirmek ne haddime! Ama ne yapalım ki işimiz bu. Kenterlerin rejisi, dramatik yapıntının (bu sözcüğü gerçeğe uymadığını, gerçekle çeliştiğini bile bile tasarlanan, düş gücüyle yaratılmış olan anlamında kullanıyorum) kurulduğu dönemin çelişkilerine düşsel bir çözüm oluşturmuyor. Oysa metin (Milli Eğitim Bakanlığı Yayınları – 1962 / Fitnat Şahinbaş çevirisi) özgün bir sahnelemeyle somutlaştırılan yeni bir yorumu kışkırtmaya izin vermekte. Kenterler anlatımı metnin biçiminde, dramaturjik ve sahnesel yapıda aramışlar, ama metnin anlam ya da anlamlarını boş vermişler. Oysa isteseler pekâlâ metnin çerçevelenmesinin ya da açıklanmasının ötesine geçebilirler. Geçmemişler. Akışta bir tempo belirleyememişler.
 
İrfan Şahinbaş’ın çevirisi haliyle eski, ama dil olarak kulağı rahatsız etmiyor. Ali Yenel’in dekoru vasat. Gönül Sipahioğlu’nun kostümleri iyi. Tolga Çebi’nin müziğine söz yok. Yüksel Aymaz zaman kavramını bu kere neden teğet geçmiş anlayamadım. Oyun içinde hiç mi gündüz olmadı yahu? H. C. Curry çocuklarına kahvaltı hazırlıyor, ama dışarıda gece!
 
Oyunculardan Ali Kil “şişman”a “sisman”, “Lizzie” “Lisi” diyor. Jim Curry karakteri oyunun metninde anladım biraz saf da, Alican Yücesoy neden eblehi oynuyor? Ayakta dururken, neden ayaklarının ucunu birbirine döndürüyor? Sheriff Thomas’da Nişan Şirinyan “eh” kıvamında. Doğacan Taşpınar, File’in canlı fiziksel ve psikolojik yönelimlerini nasıl oluşturacağını bilememiş. Defne Şener Günay (çirkin olmadığı için role yakışmıyorsa da) gözlerinin ve yüzünün incelikli ifade araçlarından olabildiğince yararlanarak Lizzie’de başarıya ulaşıyor. Münir Akça, Baba Curry’e daha iyi bir hayat kazandırabilirdi diye düşünüyorum. Bill Starbuck’da Ragıp Savaş, bana göre seyircinin oyundan aldığı hazzın belki de tek ve en önemli parçası.
 
Oyunun gerisi tiyatro salatası…

Anahtar Kelimeler: yağmurcu, bakırköy belediye tiyatrosu



0 Yorum
Hmm! Bu içeriğe henüz yorum yapılmadı, sen yazmak ister misin?
Bekle! Yorum yazmak için üye olmalısın Üye isen burayı tıkla. Üye olmak için de burayı tıkla.
Diğer Yazıları





TİYATRONLİNE

E-Bülten Üyeliği Görüş Bildir