MAKALELER

İki Çarpı İki - İstanbul Devlet Tiyatrosu

2009.10.27 00:00
| | |
1318

Sizce Nasıl?
Bireysel özne olarak insan, varolanı netleştirir. Varolanın nesne kılınması insan yaratısı olan kavramlarla gerçekleşir.

 
 
    Bireysel özne olarak insan, varolanı netleştirir. Varolanın nesne kılınması insan yaratısı olan kavramlarla gerçekleşir. Bu yolla, Dünya “yaşama dünyası” haline gelir. İnsan her türlü varolana ilişkin olarak çizdiği çerçeveyle, başka bir deyişle kavramlarla, kendi başına varolanları belirginleştirir. Bireysel özne, kavramları aracılığıyla ilgi alanına giren varolanları ötekiden ayırır.


 
    Behiç AK’ın yazdığı, Serpil TAMUR’un yönettiği Seray Gözler YENİAY ve Adnan BİRİCİK’in rol aldığı 1 Ekim 2009 da Dünya Prömiyeri yapılan, “ İKİ ÇARPI İKİ” de iki çift , iki ayrı ilişki, iktidar ve sevgi, evlilik ve monotonluk, aşk ve macera, kadın ve erkek, birey ve politika üzerine ilginç bir oyunculuk deneyimi sergilendi.


 
    Her bir kavram üzerine saatlerce hatta günlerce konuşulabilir ve sayfalar dolusu yazabilir insan. Varolan düzlemiyle bilme düzlemi birbirinden ayırt etmektir “ yaşam”. Dış dünyayı çerçevelemenin ( kavramları kurmanın, yaratmanın ) koşullarını içeren bir etkinlik olarak; dış dünyayı çerçevelemede kullanılan kavramların ( dile yansıyan biçimiyle terimlerin, sözcüklerin başka bir deyişle, düşünme ve dil alanının) her türlü olup bitenle ilişkilendirilmesini gerçekleştiriyor “İKİ ÇARPI İKİ”


 
    "Aktif susma hakkını” kullanan Ahmet ile Elvan’a karşılık eşitliğin diğer yanında yer alan Mahmut ve Sema akla hemen “bir kilo pamuk mu bir kilo demir mi daha ağırdır ?” sorusunu getiriyorlar. “Akla-kara”, “siyahla-beyaz” karışırsa “gri” mi meydana gelir ? Yoksa bunlar tek tek ele alındığında yedi ana rengin karışımından oluştukları mı orta çıkar yanıtı inandırıcıdır.


 
    Eski solcu, yeni liberal, saldırgan-vahşi –ehlileşememiş Mahmut ile edilgin –bastırılmış- silikleştirilmiş ve bu rolü benimsemiş –gölgede kalmayı meziyet olarak kabullendirilmiş eşi Elvan ikilisine karşılık, “ orta sınıfı” temsil eden, iyi bir tüketici olamayan- duygusal Ahmet’in kefesinde ağırlığı hissedilen, görece başarılı bir reklam yazarı eşi “dominat” Sema tahtravallinin sıklet merkezini oluşturmakta. Salıncaktaki her ikili yoldan çıkmış bir “dört çarpı dört” (!) aslında. Ama fizik kanunları gereği her biri diğerinin bıraktığı boşluğu doğru- yanlış doldurma çabasında...


 
    Tükenmişliklerini, karşısındakinin el değmemiş, bozulmamış hal ve tavırları ile duygularından besleyerek ayakta kalıp “kolan vurma” çabası gösteren Mahmut ile Sema, ayakları yere değdiğinde içlerindeki boşalmışlığı ancak ve ancak karşı kutupta yer alanla dolduracaklarını görüyorlar. Yaklaşımlarında, bakış açılarında ne denli farklı konumda olurlarsa olsunlar, Antik Çağdan günümüze Sokrates’ten, Augustinus’tan, Maurus’tan, Aqusnas’tan Descartes’ten, Kant’a Husserl’e kadar paylaştıkları temel bir düşünüş biçimi vardır. İnsan varolmak, yaşamak edimlerinin ötesine geçere, anlama edimini gerçekleştiren varlıktır. İşte bu edim aracılığıyla insan, her yeryüzü parçasını yaşama dünyası haline getirir. Kimi bunu bizim onayladığımız yolla yapar kimi ise kabul edemeyeceğimiz, benimseyemediğimiz yolu seçerek yapar. Ama her şey matematiksel bir düzen içinde yer alır. Sonuç her zaman dört dörtlük olmaz. Eşitliğin bir yanı yani girdiler doğru verildiğinde sonuç şaşmaz.
 
    60.yılında Devlet Tiyatrolarının İstanbul programında yer alan “İKİ ÇARPI İKİ” minimalist dekor-kostüm ve ışık tasarımı ile Cevahir AVM 2.salonunun ses yalıtım sorunu olmasına rağmen bize bir saat kırkbeş dakika da dört insanın dünyalarını –arzularını-düşüncelerini-yaptıklarını-yapamadıklarının hesabını- haklılıklarını- haksızlıklarını-sevinçlerini- üzüntülerini sergiledi. Eşitliğin iki yakasını ortaya koydu.
 
    Adnan BİRİCİK ve Seray GÖZLER YENİAY’ı başarılarından dolayı kutlarım. Behiç AK bize “kim kime dum duma” demeden mercek altına aldığı unutulmaz bir “ yalnız şehir ve insan” manzarası daha kazandırdığı için alkışlıyorum. 
 

Anahtar Kelimeler: iki çarpı iki, istdt, istanbul devlet tiyatrosu



0 Yorum
Hmm! Bu içeriğe henüz yorum yapılmadı, sen yazmak ister misin?
Bekle! Yorum yazmak için üye olmalısın Üye isen burayı tıkla. Üye olmak için de burayı tıkla.
Diğer Yazıları





TİYATRONLİNE

E-Bülten Üyeliği Görüş Bildir